Tiggeljong, het verhaal van Yp, de steenfabrieksarbeider

Geplaatst: vrijdag 9 februari 2018 om 08:20 | Views: 3573

PEKELA - De historische roman 'Tiggeljong, het verhaal van Yp, de steenfabrieksarbeider' vertelt een indringend verhaal over sociale armoede, werk en huisvesting in de periode 1860-1890; over de armsten, degenen die werden uitgebuit, het steenfabrieksvolk. Yp, de Hogelandsters sprekende hoofdpersoon, wil zich hieraan ontworstelen. Het boek is gebaseerd op de werkelijk vertelde verhalen van vele mensen, over hoe hun voorouders leefden en werkten in die tijd.

Streektalen
Wat dit boek echt bijzonder maakt, is dat het werd geschreven in alle plaatselijke dialecten van de streken waar Yp heeft gewoond en gewerkt. Dit gebeurde in samenwerking met de omtaolers van de Nedersaksische plaatselijke dialecten: het Hoogelandsters, Drents, Veenkoloniaals, Sallands en Gelderse dialecten.

Het verhaal van Yp
Met enkel drie jaar lagere school staat Yp al op z’n dertiende op het land om “als een grote” zijn vader te helpen met klei spitten voor de steenfabriek. Uit pure noodzaak, om het grote, arme gezin draaiende te houden en van eten en brandstof te voorzien. En dat zes dagen in de week, veertien uur per dag!

Omdat hij vooruit wil in het leven en de armoede wil ontvluchten, breekt hij met zijn verleden in Onderdendam en werkt hij zich op bij de steenfabrieken van Strating in Oude Pekela, Boogerd in Noordscheschut, Hengforden in Olst en ‘t Hoendernest in Voorst. We volgen zijn levenspad van de Groninger klei tot op de Gelderse uiterwaarden aan de IJssel, tot aan zijn uiteindelijke terugkeer naar Onderdendam.

Alles wat deze periode kenmerkt komt in zijn verhaal tot leven: de hongerwinters, de stakingen, de crises, de armenhuizen en de mechanisatie, maar ook de liefde voor de turfschippersdochter, die door omstandigheden pas laat tot bloei komt.

Auteur Jan Bos kun je het beste omschrijven als ‘jonge laatbloeier in Hogelaandster toal’. Hij werd geïnspireerd door de verhalen over het caféleven van zijn ouders, grootouders, en overgrootouders. Vaak kwamen daar herinneringen boven aan noeste, bonkige kleigravers van de tiggelwerken. Bij herhaling kwam hij de eigen mechanisatie en aanpassingen aan de veranderende markten tegen, echter maar sporadisch iets over de sociale aspecten en woonomstandigheden van de arbeiders in het kleiland. Nieuwsgierig hoe het in vroeger tijden moest zijn geweest, is hij op zoek gegaan naar de verhalen van die oude noeste werkers; verhalen van hun ouders, grootouders en overgrootouders. Door zijn speurwerk in combinatie met genealogische gegevens ontstond langzaamaan de fictieve persoon ‘Yp’, de tiggeljongen die zich op wilde werken tot brander, of misschien wel meer.

Eerder verschenen:

Vertrektijden van alle bussen wijzigen op zondag 9 december
8 december: Kerst-/wintermarkt in Het Tehuis
25 november: Joh. de Heer Zangavond Baptistengemeente Nieuwe Pekela
27 november: Pekelder Proatcafé in de Riggel Boven Pekela
N366 wegvak Veendam - Nieuwe Pekela blijft komend weekend open
Opening eerste prefab hennephuis ter wereld
Leger des Heils collecteert in Pekela
Noordster ondanks prima inzet ook tegen SWZ onderuit
24 november: Zwerfvuilactie door Pekela Schoon in Nieuwe Pekela
Geslaagde 38e Pronkjewail toernooi KV WSS
Sint en Pieten bereiden zich voor op vertrek naar Pekela
Rock-On actie 'Rocken tegen kanker'
Dennis Kok en Simone Immenga stiekem getrouwd
Druk bezochte winterfair bij Christelijke Gereformeerde kerk
Proeftuin Boven Pekela en Doorsneebuurt aardgasvrij van start
Realisatie Villa Hemp in Oude Pekela stap dichterbij
Succesvolle 2e Regionale Vogelshow in Alteveer
Vandaag: Winterfair bij de Christelijke Gereformeerde kerk
Hendrik Wester komt met goede beoordelingen uit de VVN-fietscontrole
Watertoren bij een ondergaande zon

Reageren

Reacties lezen en schrijven is bij dit artikel niet mogelijk. U heeft geen [MijnPP-account].

s973egfjt1p8iaue51i51p9m43